Τα λύματα απειλούν τις φώκιες

Αντιμέτωπη με μια μεγάλη περιβαλλοντική καταστροφή βρίσκεται η θαλάσσια περιοχή της Κιμώλου, στην οποία ζει και αναπαράγεται η μεσογειακή φώκια. Το οικοσύστημα απειλείται από τον δημοτικό βιολογικό καθαρισμό του νησιού, που εδώ και χρόνια δηλητηριάζει με ακατέργαστα λύματα το θαλάσσιο περιβάλλον.

Οι επιθεωρητές Περιβάλλοντος βεβαιώνουν ότι η αμαρτωλή δραστηριότητα εκβάλλει μέσα στην προστατευόμενη περιοχή του νησιού, το οποίο είναι ενταγμένο στο δίκτυο ΝΑΤURA 2000. Ολα αυτά συμβαίνουν σε απόσταση αναπνοής από τη νήσο Πολύαιγο, η οποία πρόκειται σύντομα να ανακηρυχτεί θαλάσσιο πάρκο, καθώς οι επιστήμονες έχουν παρατηρήσει στις ακτές του πάνω από 46 φώκιες που ζουν και αναπαράγονται στην ευρύτερη περιοχή.

Περιβαλλοντικοί φορείς εκφράζουν στη Real planet τις σοβαρές τους ανησυχίες για την οικολογική καταστροφή που συντελείται στο νησί και κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για την προστασία του θηλαστικού, αλλά και του ευαίσθητου θαλάσσιου περιβάλλοντος.

«Τα λύματα του βιολογικού καθαρισμού αποτελούν μια εν δυνάμει απειλή για ολόκληρο το σπάνιο θαλάσσιο οικοσύστημα της περιοχής», τονίζει ο ερευνητής της Εταιρείας Μελέτης και Προστασίας της Μεσογειακής Φώκιας (MOm), Βαγγέλης Παράβας, και συνεχίζει: «Ολόκληρη η θαλάσσια περιοχή της Κιμώλου και της Πολυαίγου φιλοξενεί το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού της μεσογειακής φώκιας. Η περιοχή πρέπει να προστατευτεί από κάθε δραστηριότητα που θα μπορούσε να υποβαθμίσει το περιβάλλον».

Ο «αμαρτωλός» βιολογικός

Ο βιολογικός καθαρισμός της Κιμώλου λειτουργεί από το 1994 και κόστισε 830.000 ευρώ. Ομως, οι Αρχές του νησιού ποτέ δεν κατασκεύασαν τα βασικά έργα που θα εξασφάλιζαν την ορθή περιβαλλοντική του λειτουργία. Μεταξύ άλλων, προβλεπόταν η δημιουργία χερσαίου και υποθαλάσσιου αγωγού διάθεσης λυμάτων, όμως αυτό το έργο δεν υλοποιήθηκε ποτέ. Επιπλέον, ποτέ δεν εξασφάλισαν τις απαραίτητες άδειες διάθεσης αποβλήτων στη θάλασσα, με αποτέλεσμα ο βιολογικός να λειτουργεί χωρίς κανέναν σεβασμό προς το ευαίσθητο περιβάλλον του νησιού. Αντίθετα, ο δήμος επέλεξε να τοποθετήσει λάστιχα και πλαστικούς σωλήνες, που διασχίζουν τα χωράφια της περιοχής, αδειάζοντας τα βοθρολύματα απευθείας στη θάλασσα. Η ένταξη για τη χρηματοδότηση, ύψους 1.300.000 ευρώ, και την κατασκευή αγωγού ξεκίνησε το 2005. Ο σχεδιασμός προέβλεπε να διανύει 1.000 μέτρα στο έδαφος της Κιμώλου και να καταλήγει σε χώρο υποδοχής, σε μια παραλία στη θέση Σκάλα Τέντα, και να προχωράει υποθαλάσσια άλλα 500 μέτρα, δηλαδή ακόμη πιο κοντά στην Πολύαιγο.

Σε περίπτωση που θα συναντούσε εμπόδια στο υποθαλάσσιο έδαφος, ο μελετητής του έργου προέβλεπε μία λύση: θα τοποθετούσε δυναμίτες και εκρηκτικές ύλες μέσα στο σπίτι της μεσογειακής φώκιας, προκειμένου να λύσει το «δύσκολο» τεχνικό πρόβλημα!

Φυσικά, το έργο σταμάτησε το 2005, έπειτα από την έγκαιρη επέμβαση της τότε νομαρχίας Κυκλάδων, καθώς οι υπηρεσίες της διατηρούσαν τις επιφυλάξεις τους σχετικά με τη λειτουργικότητα του έργου. Εναν χρόνο μετά, οι υπηρεσίες Υγείας της νομαρχίας, σε αυτοψία τους, εντόπισαν υψηλές τιμές κολοβακτηριδίων που ρύπαιναν ασύστολα τη θαλάσσια περιοχή. Αμέσως, ο εισαγγελέας Σύρου παρενέβη αυτεπάγγελτα και άσκησε ποινική δίωξη για την οικολογική καταστροφή που προκαλούσε ο αγωγός.

Στη Βουλή

Το θέμα έφτασε στο Κοινοβούλιο, με ερώτηση των Γιάννη Δημαρά και Βασίλη Οικονόμου προς το υπουργείο Περιβάλλοντος. Οι βουλευτές ζητούσαν εξηγήσεις για την κατασκευή του έργου, καθώς επίσης και τις επιπτώσεις που προκαλεί στο περιβάλλον η πλημμελής λειτουργία του. Αναυδοι, οι βουλευτές διαπίστωσαν ότι το έργο είχε προταθεί εκ νέου για χρηματοδότηση, με προϋπολογισμό 4.979.287,77 ευρώ, προκειμένου να υλοποιηθούν τα έργα για την καλή του λειτουργία που, σύμφωνα με την αρχική μελέτη, έπρεπε ήδη να έχουν γίνει. Τελικά, η πρόταση χρηματοδότησης του έργου απορρίφτηκε.

Στην Ειδική Υπηρεσία Περιβάλλοντος σήμανε συναγερμός. Το 2009 κινητοποιήθηκε άμεσα κλιμάκιο των «πράσινων ράμπο» και σταμάτησε το έργο, καθώς βεβαίωσαν σωρεία περιβαλλοντικών παραβάσεων στην εγκατάσταση. Παρατήρησαν επιπλέον ότι σε πολλά σημεία οι πλαστικοί σωλήνες έχουν σπάσει, με αποτέλεσμα να δημιουργούν τοπικές εστίες μόλυνσης από τα βοθρολύματα, δημιουργώντας έτσι αποπνικτική ατμόσφαιρα και κίνδυνους για τη δημόσια υγεία των κατοίκων. Το πρόστιμο που εισηγήθηκαν ήταν της τάξης των 88.500 ευρώ.

Έγκλημα διαρκείας

Πριν καλά καλά στεγνώσει το μελάνι από τη σύνταξη της αναφοράς των επιθεωρητών και ενώ όλοι πίστευαν ότι η υπόθεση είχε κλείσει, μια επώνυμη καταγγελία ιδιώτη ήρθε να ταράξει τα νερά. Ο Νικόλαος Λογόθετης, που διατηρεί αναψυκτήριο στην περιοχή, κατήγγειλε στους επιθεωρητές ότι ο δήμος όχι μόνο δεν συμμορφώθηκε προς τις υποδείξεις τους, αλλά αντίθετα είχε αρχίσει να εκτελεί νέες εργασίες για την τοποθέτηση του αγωγού, χωρίς καν να έχει ολοκληρωθεί η περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου. Το έργο σταμάτησε ξανά. Οι επιθεωρητές ζήτησαν εξηγήσεις και πάλι όμως δεν πήραν τις απαντήσεις που ζητούσαν. Αυτή τη φορά, όμως, οι επιθεωρητές δεν έμειναν με σταυρωμένα χέρια. Η υπόθεση διαβιβάστηκε απευθείας στον αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Ρούσο Παπαδάκη. Ο εισαγγελέας Περιβάλλοντος αντιλήφθηκε άμεσα την κρίσιμη κατάσταση που επικρατεί στην περιοχή και ζήτησε να εξακριβωθεί το μέγεθος του περιβαλλοντικού προβλήματος, καθώς και να πραγματοποιηθεί εξονυχιστικός οικονομικός έλεγχος από την αρχή της κατασκευής του έργου, προκειμένου να αποδοθούν ποινικές ευθύνες στους ενόχους.

Πηγή: real.gr/ του Γιάννη Μύττη

Ανάρτηση: Βογιατζάκη Δέσποινα